“Καλώς ήρθατε στο blog Physical Relief Panagiotopoulos (prpanagiotopoulos.blogspot.com). Το blog παρουσιάζει κυρίως φυσικοθεραπευτικά θέματα, καθώς και επαγγελματικούς σταθμούς κατά την ενασχόλησή μου με το χώρο. Ο δρόμος για την αποκατάσταση των παθήσεων και την αντιμετώπιση του πόνου, δεν είναι πάντα αυτοκινητόδρομος με μεγάλες ευθείες, αλλά συχνά είναι ένας δύσβατος χωματόδρομος με πολλές στροφές. Καλείται λοιπόν ο φυσικοθεραπευτής, σε συνεργασία με τον ιατρό, και εφοδιασμένος με γνώσεις, εξοπλισμό, υπομονή, να διανύσει τον εκάστοτε δρόμο με επιτυχία. Αργά ή γρήγορα όμως, το χαμόγελο του ασθενή τον ανταμείβει...” Ιωάννης Παναγιωτόπουλος

Κυριακή, 24 Απριλίου 2011

Ραιβότητα γoνάτων (πόδια cowboy)

Οι πιο πολλοί σίγουρα θα έχετε παρατηρήσει σε μια ταινία western τα χαρακτηριστικά κάτω άκρα των ιππέων σχήματος (). Η παρέκκλιση αυτή σχηματίζεται, με την εξωτερική γωνία της κνημομηριαίας άρθρωσης να είναι μεγαλύτερη των 180 μοιρών ,κατά το μετωπιαίο επίπεδο. Το γόνατο αυτό ονομάζεται ραιβό (genu varum), και διαφοροποιείται από τη φυσιολογική εξωτερική γωνία του γόνατος (170 μοίρες). Η αντίθετη παρέκκλιση σχήματος )(, ονομάζεται βλαισότητα γονάτων (genu valgum), με την εξωτερική γωνία της άρθρωσης να είναι μικρότερη από 160 μοίρες, στο μετωπιαίο επίπεδο. Μία τρίτη περίπτωση είναι το γόνατο να βρίσκεται σε υπερέκταση, δηλαδή να σχηματίζει οπίσθια γωνία μεγαλύτερη των 180 μοιρών, στο οβελιαίο επίπεδο (profil). To τελευταίο ονομάζεται επίκυρτο γόνατο (genu recurvatum).

Μπορείτε να δοκιμάσετε ένα απλό test στον εαυτό σας. Στην όρθια θέση κλείστε τα πόδια σας. Φυσιολογικά θα εφάπτονται τα γόνατα και οι ποδοκνημικές. Εάν εφάπτονται μόνο οι ποδοκνημικές υπάρχει ραιβότητα, ενώ αν εφάπτονται μόνο τα γόνατα υπάρχει βλαισότητα.

Στις παρεκκλίσεις που αναφέραμε υπάρχει άνισος καταμερισμός του σωματικού βάρους στα κνημιαία πλατώ, καθώς και λανθασμένη τροχιοδρόμηση επιγονατίδας στη μηριαία τροχιλία, κάτι που σημαίνει σημαντική φθορά του αρθρικού χόνδρου που ευνοεί την πρόωρη εμφάνιση οστεοαρθρίτιδας.

Είναι λογικό, η αρθρίτιδα να ξεκινάει από την περιοχή του γόνατος με τη μεγαλύτερη καταπόνηση. Στη ραιβότητα γόνατος για παράδειγμα, η αρθρίτιδα ξεκινάει από το εσωτερικό τμήμα. Οι ειδικοί έχουν να αντιμετωπίσουν ένα επώδυνο και δύσκαμπτο γόνατο, που δευτερογενώς μπορεί να προκαλέσει αντισταθμιστικές παραμορφώσεις και σε άλλες περιοχές όπως την σπονδυλική στήλη. Πιο ειδικά, αν έχουμε παρέκκλιση σε ένα από τα 2 κάτω άκρα, τότε δημιουργείται ανισοσκελία (διαφορά στο μήκος τους), που οδηγεί σταδιακά σε σκολίωση.

Εκτός από το σκελετό, επιπτώσεις έχουμε σε δραστηριότητες όπως το βάδισμα και το τρέξιμο. Συγκεκριμένα σε άτομο με έντονη αμφοτερόπλευρη ραιβότητα, κατά τη βάδιση στη φάση αιώρησης του κάτω άκρου, ο κορμός του γέρνει εναλλάξ προς τη μία και την άλλη πλευρά.

Σχετικά με τη συντηρητική αντιμετώπιση των παραπάνω περιπτώσεων, ο ασθενής ακολουθεί τις οδηγίες του θεράποντος ιατρού (αντιφλεγμονώδη, αναλγητικά, χονδροπροστατευτικά), συνδυαστικά με ένα φυσικοθεραπευτικό πρόγραμμα. Ο φυσικοθεραπευτής έχει σκοπό να μειώσει τα συμπτώματα της φλεγμονής, να διατηρήσει ή να βελτιώσει το εύρος τροχιάς του γόνατος (ROM), να ενδυναμώσει τους περιαρθρικούς μύες, και να επανεκπαιδεύσει ιδιοδεκτικά το γόνατο, ώστε να επιστρέψει ο ασθενής στις καθημερινές του δραστηριότητες. Εξετάζεται επίσης η τοποθέτηση ειδικού ορθοπαιδικού πάτου που θα υποστηρίξει έναν υπτιασμό / πρηνισμό του άκρου πόδα.

Σε σοβαρές περιπτώσεις με έντονα συμπτώματα, που έχει αποτύχει η συντηρητική θεραπεία και επηρεάζεται η καθημερινή δραστηριότητα του ατόμου, ο χειρούργος μελετά την περίπτωση μιας χειρουργικής επέμβασης. Τέτοιες μπορεί να είναι η οστεοτομία (αφαίρεση σφηνοειδούς οστού από το μηριαίο για διόρθωση της παρέκκλισης), ή η αρθροπλαστική (αντικατάσταση μερικώς / ολικώς αρθρικών επιφανειών με τεχνητές προθέσεις). Μετά το χειρουργείο ο φυσικοθεραπευτής σε συνεργασία με τον ορθοπαιδικό αναλαμβάνει τη λειτουργική αποκατάσταση του ασθενή.

8 σχόλια:

  1. υπαρχουν ειδικες ασκησεις για την αντιμετωπιση της ραιβοτητας γονατων ? ή αλλιως πως μπορουμε να τις αντιμετωπισουμε ?

    ΑπάντησηΔιαγραφή
    Απαντήσεις
    1. Το εν λόγω πρόβλημα είναι σκελετικό - ανατομικό. Άρα η κινησιοθεραπεία, θα θωρακίσει την άρθρωση, αλλά δεν θα διορθώσει την παρέκκλιση. Αυτό γίνεται κυρίως με ασκήσεις ενδυνάμωσης (τετρακεφάλου, ισιοκνημιαίων, γαστροκνημίων κ.α.) και ιδιοδεκτικές ασκήσεις γόνατος (π.χ. ισορροπία σε ασταθείς επιφάνειες). Εν τέλει η κινησιοθεραπεία θα φρενάρει μια μελλοντική οστεοαρθρίτιδα γόνατος.

      Διαγραφή
  2. δηλαδη δεν υπαρχει καμια περιπτωση να διορθωθει η παρεκκλιση ?

    ΑπάντησηΔιαγραφή
  3. Συντηρητικά όχι. Αν επηρεάζεται σημαντικά, η λειτουργικότητα του ασθενή από το πρόβλημα, τότε εξετάζεται με τον ορθοπαιδικό, η χειρουργική αντιμετώπιση.

    ΑπάντησηΔιαγραφή
  4. η βλαισότητα γονάτων μπορεί να αντιμετωπιστεί?

    ΑπάντησηΔιαγραφή
  5. Mαριάννα η αντιμετώπιση της βλαισότητας, είναι όμοια με όσα αναφέρθηκαν για τη ραιβότητα. Στις γυναίκες συνήθως υπάρχει μια φυσιολογική βλαισότητα στα γόνατα.

    ΑπάντησηΔιαγραφή
  6. Ποιό είναι το φυσιολογικό πλαίσιο της βλαισότητας? Για παράδειγμα, τα πόδια μου, ενώ ακουμπάνε στα γόνατα, δεν ενώνονται στις γάμπες και οι αστράγαλοι έχουν μία απόσταση 2 με 3 εκατοστά. Θεωρείτε πως έχω πρόβλημα? Πρέπει να απευθυνθώ σε κάποιον ορθοπεδικό?

    ΑπάντησηΔιαγραφή
  7. Μαριάννα μέχρι 6 εκατοστά απόσταση των σφυρών (αστραγάλων), όταν τα γόνατα ακουμπάνε, θεωρείται φυσιολογική βλαισότητα. Άρα, θεωρώ ότι είσαι σε φυσιολογικά πλαίσια.

    ΑπάντησηΔιαγραφή