10 Συμβουλές σε κολοβωματία κάτω του γόνατος

1. Τις πρώτες μέρες μετά την αφαίρεση του μέλους, τοποθετούμε το κολόβωμα σε ανάρροπη θέση για τη μείωση του οιδήματος. Καλό είναι να γυρνάμε και σε πρηνή κατάκλιση με υποστήριξη του κολοβώματος από μαξιλάρι. Σε καθιστή θέση τοποθετούμε το κολόβωμα σε μια καρέκλα.

2. Μετά την αφαίρεση των ραμμάτων τοποθετούμε ελαστικό επίδεσμο για όλη τη μέρα, ο οποίος αφαιρείται μόνο για τον καθαρισμό της περιοχής, με πλύσεις ιωδιούχου ποβιδόνης, σύμφωνα με τις υποδείξεις των ειδικών.


3. Μετά την αφαίρεση των ραμμάτων, και με την τομή να έχει κλείσει καλά, χρήσιμο είναι να τοποθετούμε το κολόβωμα στον ήλιο τις απογευματινές ώρες. Επίσης βοηθούν οι πλύσεις με αλατόνερο.

4. Αποφεύγουμε άσκοπες μετακινήσεις, ειδικά χωρίς την πρόθεση.

5. Αποφεύγουμε τραυματισμούς του κολοβώματος, για παράδειγμα από έντονες πιέσεις, χτυπήματα, ή σταύρωμα των ποδιών.

6. Ο φυσικοθεραπευτής εκπαιδεύει τον κολοβωματία στις μετακινήσεις του, καθώς και στη βάδισή του με Π, ή βακτηρίες, με το πρότυπο Π-πρόθεση-υγειές. Το πρόγραμμα φυσικοθεραπευτικής αποκατάστασης περιλαμβάνει το προεγχειρητικό, πρώιμο μετεγχειρητικό, απώτερο μετεγχειρητικό, και προθετικό στάδιο.

7. Αν ο ακρωτηριασμός οφείλεται σε σακχαρώδη διαβήτη, επιβάλλεται να διατηρούμε τις τιμές του σακχάρου σε φυσιολογικά επίπεδα, ακολουθώντας πιστά τη διατροφή, και τη φαρμακευτική αγωγή του θεράποντα ιατρού.

8. Η συνεργασία με ορθοπεδικό τεχνίτη κρίνεται απαραίτητη για την κατασκευή μιας αισθητικής και λειτουργικής πρόθεσης, που θα διορθώσει το κινητικό έλλειμμα. Σήμερα τείνουν να καταργηθούν υλικά από ξύλο όπως συνηθιζόταν τα παλαιότερα χρόνια, και τη θέση τους έχουν πάρει υλικά τελευταίας τεχνολογίας, που χρησιμοποιούνται στην αεροναυπηγική.

9. Ο φυσικοθεραπευτής θα υποδείξει ασκήσεις στον κολοβωματία, ο οποίος θα τις εκτελεί και μόνος του σε 3 σετ των 10 επαναλήψεων. Ενδυνάμωση υγιούς κάτω άκρου όλων των μυϊκών ομάδων. Ασκήσεις αντλίας, ασκήσεις αντίστασης (αλτήρες ποδός, thera – band), ενδυνάμωση κοιλιακών, αναπνευστικές ασκήσεις, αερόβια άσκηση βαδίζοντας με την πρόθεση.

10. Ενδυνάμωση του κολοβώματος με αντίσταση κατά την κάμψη ισχίου, έκταση ισχίου, προσαγωγή ισχίου, και απαγωγή ισχίου. Πολύ καλή είναι και η άσκηση γέφυρα, δηλαδή από ύπτια θέση και κάμψη 90 μοιρών ισχίου-γόνατος, ο ασθενής ανασηκώνει τη λεκάνη από το κρεβάτι. Με τοποθετημένη την πρόθεση, και στηριζόμενος στο Π, ο ασθενής μπορεί να εκτελεί διαδοχικές εγέρσεις και ημικαθίσματα από καθιστή θέση.

Διαβάστε περισσότερα...

Υδρολυμένο κολλαγόνο

Του Γιάννη Παναγιωτόπουλου (δημοσιευμένο στο ebasket.gr)

Το κολλαγόνο είναι η πιο συχνά απαντημένη πρωτεΐνη στον οργανισμό, με ποσοστό 30%. Αποτελεί βασικό συστατικό του δέρματος, των τενόντων, των συνδέσμων, του αρθρικού χόνδρου και των οστών. Προσδίδει συνοχή, ελαστικότητα και είναι υπεύθυνο για την ανάπλαση των εν λόγω δομών.

Με την πάροδο όμως της ηλικίας πέραν των 25 ετών, τα ποσοστά κολλαγόνου μειώνονται σε ετήσια βάση (κατά 1.5%), και συνεπώς κρίνεται αναγκαία η πρόσληψη κάποιου συμπληρώματος. Ο λόγος για το υδρολυμένο κολλαγόνο, αφού η πρόσληψη κολλαγόνου στον οργανισμό δεν μπορεί να γίνει με κάποια τροφή.

Επιστήμονες μελετούν το υδρολυμένο κολλαγόνο από τη δεκαετία του ’70. Αρκετές μελέτες έδειξαν ότι το υδρολυμένο κολλαγόνο συγκεντρώνεται στις αρθρώσεις και βοηθά στην ανάπλαση του χόνδρου. Η ευεργετική αυτή δράση του, έδωσε νέες θεραπευτικές λύσεις στις εκφυλιστικές παθήσεις όπως στην οστεοαρθρίτιδα.

Γνωρίζουμε ότι, ο χόνδρος στερείται από αγγείωση και νεύρωση, με αποτέλεσμα να καθυστερείται η θεραπεία του. Το υδρολυμένο κολλαγόνο λοιπόν, έχει την ιδιότητα να διεγείρει τα χονδροκύτταρα, κύτταρα που ελέγχουν τυχόν αλλαγές στον χόνδρο (ευρεσιτεχνία Αμερικής).

Το υδρολυμένο κολλαγόνο παράγεται μέσα από τη διαδικασία ενζυματικής υδρόλυσης ιστών κολλαγόνου. Μέσω της υδρόλυσης το κολλαγόνο διαιρείται σε μικρότερα κομμάτια (υδατοδιαλυτά, βιοδραστικά πεπτίδια), άρα απορροφάται πιο εύκολα από τον οργανισμό, και επίσης περιέχει τρεις (3) φορές περισσότερο προλίνη και γλυκίνη.

Άλλες μελέτες σε ασθενείς έδειξαν μείωση του πόνου (π.χ. σε άνοδο σκάλας), βελτίωση ευκαμψίας των αρθρώσεων, βελτίωση ελαστικότητας δέρματος, αντιμετώπιση οστεοπόρωσης, και βελτίωση των επιδόσεων σε αθλητές. Κατά την άθληση γίνεται καλύτερη πρόσληψη πρωτεΐνης (97%), ενώ περιέχει γλυκίνη και αργινίνη που είναι βασικά στοιχεία της κρεατίνης.

Όσον αφορά την ασφάλεια του προϊόντος, πληθώρα ερευνών έδειξαν ότι το υδρολυμένο κολλαγόνο είναι ασφαλές με σπάνιο το ενδεχόμενο αλλεργικής αντίδρασης, ή αλληλεπίδρασης με άλλα φάρμακα.

Συμπερασματικά, το προϊόν απευθύνεται σε ηλικιωμένους, σε αθλητές, σε υπέρβαρα άτομα, σε άτομα που υπόκεινται σε έντονα επαναλαμβανόμενα φορτία, ή σε όποια άλλη περίπτωση ο ιατρός κρίνει απαραίτητο.

Διαβάστε περισσότερα...

Aloe vera. Ένα φάρμακο της φύσης.

Η Aloe vera είναι ένα φυτό με μακριά παχιά φύλλα (παχύφυτο), και ποικιλία περί των 300 ειδών, που εντοπίζεται κυρίως σε θερμά και τροπικά μέρη. Μερικά από τα είδη αλόης, με πιο γνωστή την aloe vera barbadensis, έχουν θεραπευτικές ιδιότητες, μετά από ειδική επεξεργασία φυσικά. Για το σκοπό αυτό συλλέγεται μόνο το παχύρευστο τζελ από το εσωτερικό των φύλλων, και όχι το περίβλημα του φύλλου που περιέχει την τοξική αλοίνη.

Οι θεραπευτικές δράσεις του φυτού ήταν γνωστές από τα αρχαία χρόνια, αφού συναντάμε αναφορές σε κείμενα όπως των μεγάλων Ελλήνων ιατρών Ιπποκράτη και Κέλσιου. Σήμερα την αλόη μπορούμε να την προμηθευτούμε μέσα από μεγάλη γκάμα φαρμακευτικών σκευασμάτων εγκεκριμένων από τον Ε.Ο.Φ. Δεν υπάρχει κάποιο συγκεκριμένο συστατικό που να ευθύνεται για την ευεργετική δράση της αλόης, αλλά είναι η συνεργασία όλων των συστατικών της (περίπου 150).

Εκατοντάδες ερευνητικές εργασίες πάνω στην αλόη, δείχνουν ιδιαίτερα θετικά αποτελέσματα σε πολλούς τομείς της υγείας μας. Αναφέρουμε ενδεικτικά μερικά από αυτά. Καταπραΰνει πληγές, εγκαύματα ή δερματικές παθήσεις, ημικρανίες, βελτιώνει τη λειτουργία των τριχοειδών αγγείων και την απορρόφηση βιταμινών, έχει αντιοξειδωτική δράση, αντιμετωπίζει εντεροπάθειες, κακοήθειες, καθώς και άλλες χρόνιες παθήσεις όπως αρθρίτιδα, σακχαρώδης διαβήτης, ή νευρολογικές διαταραχές.

Συνοψίζοντας να πούμε, ότι πέρα από το θεραπευτικό της ρόλο, η aloe vera μπορεί να χρησιμοποιηθεί και προληπτικά ως συμπλήρωμα, για την γενική τόνωση της υγείας μας σε μια απαιτητική καθημερινότητα. Ωστόσο, δε θα πρέπει να υποκαθιστά μια πλήρης και υγιεινή διατροφή, προσαρμοσμένη στις ανάγκες του κάθε ανθρώπου. Σε κάθε περίπτωση συμβουλευτείτε τις οδηγίες του ιατρού σας.

Διαβάστε περισσότερα...

Προγράμματα νοητικής ενδυνάμωσης

Της Αλεξούλη Ζωής, Ψυχολόγος
Συντάκτρια του blog www.zoealexouli.blogspot.gr

Η φαρμακευτική θεραπεία αποτελεί την πλέον ενδεδειγμένη και ευρέως χρησιμοποιούμενη μέθοδο αντιμετώπισης της νόσου Alzheimer. Πρόσφατες μελέτες όμως αποκαλύπτουν ότι η χορήγηση φαρμάκων δεν αποτελεί τη μόνη θεραπευτική επιλογή. Τα προγράμματα νοητικής ενδυνάμωσης αποτελούν μια νέα, μη φαρμακευτική θεραπευτική προσέγγιση της νόσου Alzheimer, η οποία τα τελευταία χρόνια προσελκύει την προσοχή των επαγγελματιών υγείας που ασχολούνται με την άνοια. Τα προγράμματα γνωστικής ενδυνάμωσης δεν έρχονται να αντικαταστήσουν τη φαρμακευτική θεραπεία της νόσου . Στόχος είναι η συνδυαστική δράση η οποία φαίνεται ότι μπορεί να λειτουργήσει ενισχυτικά , βελτιώνοντας το θεραπευτικό αποτέλεσμα.

Όπως είναι γνωστό, η αποδυνάμωση των γνωστικών λειτουργιών όπως είναι η μνήμη, ο λόγος, η προσοχή και η κρίση, είναι ένα από τα αρχικά συμπτώματα των ανοϊκών ασθενών. Η αποδυνάμωση αυτή γίνεται σταδιακά, με τις σύνθετες λειτουργίες να βλάπτονται πρώτες. Τα προγράμματα νοητικής ενδυνάμωσης στοχεύουν στην αξιοποίηση των γνωστικών λειτουργιών του ανοϊκού ασθενούς που παραμένουν σε ικανοποιητικό επίπεδο. Με αυτό τον τρόπο επιδιώκεται η σταθεροποίηση ή ακόμα και η μείωση της γνωστικής έκπτωσης. Απώτερος στόχος είναι η βελτίωση της ποιότητας ζωής τόσο του ασθενούς όσο και της οικογένειάς του. Τα προγράμματα νοητικής ενδυνάμωσης είναι κατάλληλα κυρίως για ασθενείς με Ήπια Νοητική Διαταραχή και ήπιας έως μέτριας βαρύτητας νόσο Alzheimer. Πραγματοποιούνται συνήθως με μολύβι και χαρτί και άλλα ποικίλα βοηθήματα (εικόνες, ήχοι, μουσικές κ.ά.).

Η θεραπεία νοητικής ενδυνάμωσης χρησιμοποιεί μεγάλη ποικιλία ερεθισμάτων και εξειδικευμένων μεθόδων ώστε να επιτύχει το επιθυμητό αποτέλεσμα. Ανάλογα με τις ικανότητες, τις ανάγκες και τις ιδιαιτερότητες του κάθε ασθενούς, σχεδιάζεται ένα πρόγραμμα στο οποίο περιλαμβάνονται δραστηριότητες όπως:
- Προσανατολισμός στο χώρο και το χρόνο
- Συζήτηση για θέματα της επικαιρότητας
- Ασκήσεις που ασκούν τη μνήμη, την προσοχή, το λόγο, την κριτική σκέψη
- Θεραπείες τέχνης ( δραματοθεραπεία, μουσικοθεραπεία, εικαστική θεραπεία)
- Επιτραπέζια παιχνίδια
- Θεραπεία δι’ αναμνήσεων

Το μεγαλύτερο ίσως πλεονέκτημα των προγραμμάτων νοητικής ενδυνάμωσης είναι η ευελιξία που διαθέτουν. Aποτελούν θεραπευτική προσέγγιση προσαρμοσμένη στις ανάγκες του κάθε ασθενούς, πραγματοποιούνται είτε σε ατομικές συνεδρίες είτε ομαδικά και μπορούν να αναπροσαρμοστούν καθώς η ασθένεια εξελίσσεται και η κατάσταση του ασθενούς, γνωστική και συναισθηματική, μεταβάλλεται.

Ιδιαίτερη σημασία έχει το γεγονός ότι μέσα στα πλαίσια της συγκεκριμένης θεραπείας, ο ασθενής ενθαρρύνεται να καταβάλλει συνειδητή προσπάθεια, ώστε να βοηθήσει ο ίδιος τον εαυτό του. Δεν αναγκάζεται να εναποθέσει τις ελπίδες του αποκλειστικά στη δράση ενός φαρμάκου, αλλά συμμετέχει ενεργά στην προσπάθεια αντιμετώπισης της νόσου και νιώθει να αποκτά ξανά τον έλεγχο στη ζωή του.

Σύμφωνα με τα αποτελέσματα πρόσφατων ερευνών, η συμμετοχή ασθενών με νόσο Alzheimer σε τέτοιου είδους προγράμματα βελτίωσε τόσο τις γνωστικές τους λειτουργίες, όσο και την ικανότητά τους να ανταποκρίνονται ικανοποιητικά στις απαιτήσεις της καθημερινής ζωής. Συνέβαλε σε μεγάλο βαθμό στην καταπολέμηση της απάθειας, της απόσυρσης και των καταθλιπτικών συμπτωμάτων, τα οποία εμφανίζονται σε μεγάλο αριθμό ανοϊκών ασθενών.

Τα νεότερα δεδομένα σε σχέση με τα προγράμματα γνωστικής άσκησης δείχνουν ότι ενδέχεται να είναι ωφέλιμα ακόμα και για τους υγιείς ηλικιωμένους. Τα αποτελέσματα των ερευνών είναι αρκετά ενθαρρυντικά, ακόμη όμως δεν είμαστε σε θέση να γνωρίσουμε σε ποιο βαθμό οι ασκήσεις μνήμης έχουν τη δύναμη να θωρακίσουν τον εγκέφαλο των υγιών ηλικιωμένων ενάντια στην νόσο Alzheimer. Διαβάστε περισσότερα...

Νοσηλευτική περιποίηση κατάκλισης

Της Καβουκλή Μ., νοσηλέυτρια Δ.Ε.

Η κατάκλιση είναι ένα φαινόμενο επιπλοκής που παρατηρούμε συχνά σε κλινήρεις ασθενείς. Οι κατακλίσεις παρουσιάζονται σε περιοχές που φορτίζονται από το βάρος του σώματος, και που υπάρχουν οστικές απολήξεις κοντά στο δέρμα, λόγω παρατεταμένης ισχαιμικής κατάστασης. Τέτοιες περιοχές είναι συνήθως, ο μείζων τροχαντήρας, ο κόκκυγας, οι πτέρνες και τα ισχιακά κυρτώματα.

Ανάλογα με το βάθος τις ιστικής βλάβης έχουμε 4 κατηγορίες κατάκλισης.

1ο στάδιο: Ελαφριά βλάβη του δέρματος. Κλινικά παρατηρούμε ερυθρότητα, πόνο, και σκληρότητα του δέρματος.
2ο στάδιο: Καταστροφή της επιδερμίδας και σημαντικού τμήματος της δερμίδας. Κλινικά παρατηρούμε μια επιφανειακή κατάκλιση.
3ο στάδιο: Καταστροφή του δέρματος και του υποδόριου ιστού, μέχρι την απονεύρωση των μυών. Κλινικά, παρατηρούμε νεκρωμένους ιστούς, συνήθως μαύρου η κίτρινου χρώματος.
4ο στάδιο: Η καταστροφή επεκτείνεται στους μύες και φθάνει μέχρι τους τένοντες, τους συνδέσμους, τους θύλακες και τις αρθρώσεις.

Η αντιμετώπιση των κατακλίσεων είναι είτε συντηρητική, είτε χειρουργική. Με τη χειρουργική θεραπεία γίνεται καθαρισμός των νεκρωμένων ιστών και έχει ένδειξη σε κατακλίσεις 3ου και 4ου σταδίου.
Παρακάτω περιγράφουμε επιγραμματικά τη συντηρητική νοσηλευτική περιποίηση προχωρημένων κατακλίσεων.

1. Σχολαστικό πλύσιμο με πράσινο σαπούνι γύρω από την κατάκλιση.
2. Καλό πλύσιμο της κατάκλισης με φυσιολογικό ορό. Με το φυσιολογικό ορό, απομακρύνεται πάνω από το 50% των μικροοργανισμών.
3. Καθαρισμός της περιοχής με αντισηπτικά, όπως οξυζενέ και ιωδιούχο ποβιδόνη, στις περιπτώσεις τοπικής λοίμωξης και κατάκλισης με συχνές μολύνσεις.
4. Τοποθέτηση υδροκολλοειδών επιθεμάτων κατάκλισης ή αποστειρωμένων γαζών.

Η αλλαγή γίνεται 2 -3 φορές καθημερινά. Μόλις επουλωθεί η κατάκλιση, η νοσηλεύτρια βάζει ειδικές κρέμες, που χρησιμοποιούνται προληπτικά σε ελαφριές κατακλίσεις. Απαιτείται ταυτόχρονα η κατανάλωση άφθονων υγρών για την ενυδάτωση του δέρματος, και η πρόσληψη βιταμινών A, C και Ε, που όμως θα πρέπει πάντοτε να χορηγούνται από το θεράποντα ιατρό, διότι ενδέχεται να προκαλέσουν τοξικές παρενέργειες.

Διαβάστε περισσότερα...

Αθλητική κάκωση και φυσικοθεραπεία

Των Χρήστου Νικήτα Πουλή, Γιάννη Παναγιωτόπουλου (δημοσιευμένο στο ebasket.gr)

Αθλητική κάκωση είναι το δυσάρεστο αποτέλεσμα πολυσύνθετων επιδράσεων που προκαλείται στον αθλητή, εξαιτίας ενδογενών ή εξωγενών παραγόντων. Όταν λέμε ενδογενείς παράγοντες αναφερόμαστε στη φυσική κατάσταση, στην προθέρμανση, στην αποθεραπεία, στο σωματότυπο, και στη φαρμακευτική αγωγή του κάθε αθλητή. Αντίστοιχα με τον όρο εξωγενείς παράγοντες, αναφερόμαστε στην κατάσταση του αγωνιστικού χώρου, στην αγωνιστική κατηγορία, στην πρόληψη (taping), στον εξοπλισμό, και στην εφαρμογή κανόνων.

Σε αυτό το σημείο θα θέλαμε να αναφερθούμε, στη σύγχυση που επικρατεί συχνά ανάμεσα στις λέξεις φυσικοθεραπευτή και φυσιοθεραπευτή. Αναφέρονται για τον ίδιο ακριβώς επαγγελματία υγείας, μόνο που ο σωστός όρος είναι ο πρώτος. Ο όρος φυσιοθεραπευτής φαίνεται να προέρχεται από τη ξενική λέξη physiotherapist.
Φυσικοθεραπευτής είναι o επιστήμονας που χρησιμοποιεί τα φυσικά μέσα (φως, νερό, ήχο, θερμότητα, ψύχος, μαγνητικά πεδία κ.α.), την κινησιοθεραπεία, καθώς και τις διάφορες τεχνικές μάλαξης για να αποκαταστήσει μυοσκελετικές, νευρολογικές ή καρδιοαναπνευστικές παθήσεις.

Η αθλητική φυσικοθεραπεία είναι ένας εξειδικευμένος κλάδος της επιστήμης της φυσικοθεραπείας, που ασχολείται με την αξιολόγηση, την πρόληψη, και τη θεραπεία της αθλητικής κάκωσης.Ο αθλητικός φυσικοθεραπευτής αποτελεί αναπόσπαστο κομμάτι του ιατρικού επιτελείου της ομάδας, και βρίσκεται σε συνεχή επικοινωνία τόσο με τον υπεύθυνο ιατρό, όσο με το γυμναστή της ομάδας για τη βέλτιστη επιστροφή του αθλητή στο παρκέ.

Η ανάγκη του ανθρώπου να αντιμετωπίσει προβλήματα υγείας εντοπίζεται, μέσα από τη μελέτη αρχαίων κειμένων, σε όλους τους λαούς. Αρχικά στην αρχαία Ελλάδα θεός της ιατρικής ήταν ο Απόλλων (9ος αι. π.Χ.). Ο Ασκληπιός λατρεύτηκε ως θεός αργότερα (7ος αι. π.Χ.) και η θεραπεία τότε γίνονταν από θεραπευτές – ιερείς στα Ασκληπιεία.Εν συνεχεία η ιατρική γνώρισε ιδιαίτερη ακμή με τον Ιπποκράτη (5ος αι. π.Χ.), ο οποίος άφησε ένα μεγάλο συγγραφικό έργο. Αξίζει να αναφέρουμε ότι στο έργο του, γίνεται λεπτομερής ανάλυση της μάλαξης, όπως και σε άλλους μεγάλους θεραπευτές (Ασκληπιάδης, Γαληνός, Κέλσιος, κ.α.).

Αυτό είναι το πρώτο μας άρθρο στο ebasket.gr, και σύντομα θα αναρτηθούν νέα ενδιαφέροντα άρθρα. Να ευχηθούμε με την ευκαιρία καλή επιτυχία στο site, και να ευχαριστήσουμε θερμά τον Γιώργο Κογκαλίδη για τη συνεργασία.

Διαβάστε περισσότερα...

Λεμφοίδημα άνω άκρου μετά από μαστεκτομή

Μετά από διάγνωση κακοήθειας στο μαστό, εφαρμόζεται η θεραπευτική ολική ή μερική μαστεκτομή. Η ολική μαστεκτομή μπορεί να είναι απλή ή ριζική (αφαίρεση λεμφαδένων μασχάλης). Η μερική μαστεκτομή είναι είτε ευρεία (αφαίρεση όγκου με λίγο υγειές τμήμα), είτε τεταρτεκτομή (αφαίρεση ¼ του μαστού).

Μετά από χειρουργεία μαστού, λόγω καταστροφής των λεμφαδένων, δύναται να εμφανιστεί μια επιπλοκή που ονομάζεται λεμφοίδημα. Λεμφοίδημα είναι η συσσώρευση λεμφικού υγρού, ανάμεσα στα κύτταρα του σώματος. Το αξιολογούμε πιέζοντας την περιοχή, και παρατηρώντας αν σχηματίζεται αποτύπωμα (βαθούλωμα).

 Πρωτογενές λεμφοίδημα (παθολογικά αίτια, κληρονομικότητα)
 Δευτερογενές λεμφοίδημα (μετά από μαστεκτομές, ακτινοβολίες, εγκαύματα κ.α.)

Το λεμφικό σύστημα (λεμφαγγεία, λεμφογάγγλια), μέσω του λεμφικού υγρού μεταφέρει προϊόντα μεταβολισμού, αλλά παράγει και μακροφάγα (ανοσοποιητικό).

Η φυσικοθεραπεία περιλαμβάνει:
 Λεμφική μάλαξη (παροχέτευση λεμφικού υγρού)
 Πιεστική περίδεση (κατά τη διάρκεια της μέρας)
 Ήπια κινησιοθεραπεία (υποβοηθούμενες, εκκρεμοειδείς)
 Ένδυμα συμπίεσης (μετά από 2-3 εβδομάδες θεραπείας)
 Διδασκαλία αυτοφροντίδας λεμφοιδήματος και δέρματος

Διαβάστε περισσότερα...